fbpx

licht - zomertijd - wintertijdWij sleutelen aan het licht. De klok is pas weer terug gezet naar de wintertijd. Aan het eind van de middag is het al donker.

Eén van mijn eerste stages in de fysiotherapie was in een regionaal ziekenhuis. De afdeling fysiotherapie had een plaats gekregen in de kelder van het ziekenhuis en mijn stageperiode was in de winter. Het was donker als ik ’s morgens naar beneden ging en ook aan het eind van de middag als ik weer naar huis ging. Ik heb in die winter weinig daglicht gezien. Ik voelde mij ingegraven doordat ik het daglicht weinig zag.

Licht:

  • Licht is leven. Vrijwel alles in de natuur heeft licht nodig.
  • Licht is onmisbaar voor je voortbestaan.
  • Licht doet denken aan zomer, aan warmte, aan zon en aan ontspanning.
  • Licht heeft invloed op je gezondheid en op je dag- en nachtritme.
  • Licht maakt dat je meer beweegt. Het nodigt uit om naar buiten te gaan. Kinderen hebben meer tijd om buiten te spelen. Ouderen gebruiken de uren van het daglicht om naar buiten te gaan. Als het donker wordt zijn ze liever thuis, uit angst of omdat ze dan slechter zien.
  • Licht heeft invloed op je lichamelijke, mentale en psychische prestaties. Op je alertheid, concentratie en activiteit.
  • Licht beïnvloedt je stemming. Een juiste hoeveelheid licht zorgt voor een goede balans van de hormoonspiegeling. Dat gaat vooral om hormonen zoals cortisol en melatonine. Cortisol helpt je aan meer energie en aan een betere concentratie. Melatonine is belangrijk voor je nachtrust.

Stemmingen:

Korte dagen in de winter kunnen winterdepressie veroorzaken, Dit wordt ook wel SAD genoemd, Seasonal Affective Disorder, een weersafhankelijke stoornis. Lange dagen zorgen eerder voor een opgewekte stemming en meer activiteit.

Het positieve effect van zonlicht ofwel daglicht is onderzocht en bekend. Lichttherapie wordt gebruikt bij als behandeling bij vermoeidheidsklachten, burn-out, stemmingsstoornissen en in de geestelijke gezondheidszorg.

Plaatsing van daglichtkoepels in zorginstellingen blijkt op lange termijn een positief effect te hebben op het gedrag van bewoners. In de ouderenzorg wordt lichtbehandeling toegepast bij slaapstoornissen en om de progressie van dementie te vertragen.

De Brigham Young University in Amerika  heeft onderzocht welke factor van het weer het meest belangrijk is voor de mentale en emotionele gezondheid van de onderzoeksgroep. (Het onderzoek vind je achter de link) De conclusie is verrassend.

Invloed van seizoenen

Het blijkt dat de hoeveelheid tijd tussen zonsopgang en zonsondergang de grootste invloed heeft. Niet de hitte, regen of luchtverontreiniging. Als je in staat bent om te genieten van genoeg zon, zou je emotioneel stabiel moeten kunnen blijven. Neem echter de zonlicht tijd weg en je stressniveau gaat omhoog. Dat geldt niet alleen voor de deelnemers met een weersafhankelijke stoornis, maar voor de onderzochte groep in zijn geheel. Dus ook al heb je zelf niet bewust last van de korte lichtperiode, het beïnvloedt je lichaam wel.

Ik heb na die ene winter gelukkig nooit meer in kelders gewerkt. Het betreffende ziekenhuis is in een fusie opgegaan in een groter geheel. De afdeling fysiotherapie heeft daar nu een prachtige ruimte met daglicht. Ik denk dat werkplekken in een kelder nu door de arbeidsinspectie niet meer toegestaan worden.

Wat kun je er zelf aan doen?

  1. Zorg dat je in de winter aan genoeg zonlicht of daglicht komt. Ga naar buiten in je middagpauze of op momenten tussendoor wanneer dat kan.
  2. Laat je kinderen buiten spelen als ze ’s middags van school thuis komen.
  3. Heb je op je werkplek zicht naar buiten? Staat je bureau een raam? Het helpt als je naar buiten kunt kijken.
  4. Kan dat niet, informeer je dan over goede verlichting. Er zijn Europese normen opgesteld die bij je Arbodienst bekend zijn.
  5. Als je merkt dat het tekort aan zonlicht in de winter je gezondheid beïnvloedt, ga dan naar je huisarts om de opties te bespreken. Of plan activiteiten of afspraken die je helpen aan ontspanning om de winter goed door te komen. In het voorjaar komt de zon wel weer terug!

Wat mij betreft mag de zomertijd het hele jaar ingevoerd worden. Ik kan wel genieten van de winteravonden met gordijnen dicht en kaarsen aan, maar ik leef in het voorjaar telkens weer op als de bloembollen uit de grond omhoog schieten en de dagen langer licht worden. Ik ben benieuwd hoe dat voor jou is.

Wat vind jij van de verschuiving van de klok in het voor- en najaar? Merk jij een invloed op jezelf?
Laat je reactie hier achter in het reactieveld hieronder. Ik waardeer dat enorm, net als de andere lezers.

Hartelijke groet, Anneke Stuij

Bronnenlijst:
https://psychcentral.com/news/2016/11/04/sunshine-critical-for-emotional-health/112087.html
https://nl.wikipedia.org/wiki/Zomertijd
https://nl.wikipedia.org/wiki/Winterdepressie
https://nl.wikipedia.org/wiki/Melatonine
https://nl.wikipedia.org/wiki/Cortisol

N.B. Heb je deze blog met plezier gelezen?
Deel het dan via de Social Media knoppen hier onder, zodat de mensen in jouw netwerk dit ook kunnen lezen. Bij voorbaat dank!